Encyklopedia zdrowia
2011-08-25 12:25:32, Badanie wzroku
Pomiar ciśnienia oka to jedno z badań diagnostycznych mających zastosowanie w okulistyce. Ciśnienie w oku powinno być mierzone u osób po 40. roku życia, u których występują predyspozycje do wystąpienia jaskry. Jaskra jest najogólniej określana jako choroba oczu spowodowana zaburzeniami ciśnienia w gałce ocznej prowadzącymi do uszkodzenia nerwu wzrokowego. Powoduje ona stopniowe zawężania pola widzenia, a w swojej końcowej fazie - do całkowitą utratę wzroku. Badania przeprowadza się, gdy pacjent skarży się na ból głowy, oka i w miejscu oczodołu.
Badanie ciśnienia wewnątrzgałkowego wykonuje się za pomocą specjalnego przyrządu zwanego tonometrem. Prawidłowe ciśnienie gałki ocznej zależy od równowagi pomiędzy wytwarzaniem a odpływem cieczy wodnistej oka. Ciśnienia wewnątrzgałkowego nie można zbadać bezpośrednio, np. manometrem. Dlatego o ciśnieniu panującym w gałce ocznej wnioskuje się pośrednio- sprawdzając naprężenie lub napięcie gałki ocznej przez ucisk jej ściany z zewnątrz.
Przygotowanie do badania
Zaleca się aby powieki pacjenta podawanego badaniu były pozbawione makijażu.
Przebieg badania
Oba badania trwają kilka minut, są nieinwazyjne i bezpolesne. Badanie wykonuje się w znieczuleniu miejscowym, ale w przypadku dzieci może zaistnieć konieczność znieczulenia ogólnego.
Ciśnienie można mierzyć metodą impresyjną (wgłębiającą) lub aplanacyjną (spłaszającą).
Mierzenie ciśnienia ocznego tonometrem impresyjnym
Oczy pacjenta znieczulane są na około 10 minut kroplami, na początku można odczuwać lekkie pieczenie oczu, które zwykle mija po kilku minutach. Pacjent badany jest w pozycji leżącej. Oczy pacjenta powinny być skierowane na wprost przed siebie, aby tak się działo pacjent powinien patrzeć nie badanym okiem na swój palec odpowiednio ustawiony przez lekarza. Takie ustawienie oka umożliwia prostopadłe, prawidłowe ustawienie tonometru na środku rogówki. Nieprawidłowe ustawienie aparatu powoduje fałszywy odczyt parametrów badania. Podczas ustawiania tonometru na oku pacjenta lekarz rozchyla powieki palcami nie uciskając gałki ocznej. Pacjentowi nie wolno wówczas zaciskać powieki gdyż może to powodować wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego.
Mierzenie ciśnienia ocznego tonometrem aplanacyjnym
Pacjent badany jest w pozycji siedzącej. Oko jest znieczulane kroplami znieczulającymi z dodatkiem barwnika - fluoresceiny. Pacjent siada naprzeciwko lampy szczelinowej, w którą w montowany jest tonometr. Głowę i czoło opiera o specjalne podpórki i patrzy na wprost na specjalny wskaźnik. Oczy powinny być szeroko otwarte, w przeciwnym przypadku lekarz musi przytrzymać powieki palcami. Następnie lekarz zbliża głowicę tonometru do rogówki, a w chwili jej styku z rogówką powstaje okrężny menisk cienkiej warstwy płynu łzowego, fluoryzującego w niebieskim świetle. Lekarz odpowiednim pokrętłem tak dostosowuje siłę ucisku tonometru, aby zaobserwować właściwy obraz półokręgów, utworzonych z cienkiej warstwy płynu łzowego na uciskanej rogówce.
Wyniki badania
Pomiary ciśnienia śródgałkowego określane są w mmHg, a prawidłowa jego wartość nie powinna być wyższa niż 22 mmHg. Podwyższenie ciśnienia ocznego może być zwiastunem jaskry, natomiast niskie napięcie gałki ocznej może świadczyć na przykład o stanach zapalnych naczyniówki lub zaniku gałki ocznej.
Wskazania do wykonania badania
- Badania kontrolne osób po 40 roku życia.
- Częste bardzo silne bóle głowy w okolicach oczodołu i oka.
- Rozpoznanie innych chorób okulistycznych , w których dochodzi do rozwoju jaskry wtórnej.
Gdzie wykonać badanie
Badanie pomiaru ciśnienia wewnątrzgałkowego jest wykonywane prawie przy każdym podstawowym badaniu okulistycznym. Powinno być wykonywane przynajmniej raz do roku, a w przypadku osób chorych raz na trzy miesiące. Koszt badania wykonywanego prywatnie wynosi ok. 70 zł
autor: M.K-W
